داوید آلفارو سیکهایروس (۱۸۹۶ – ۱۹۷۴)
داوید آلفارو سیکهایروس، نقاش برجستهٔ مکزیکی و از سه بنیانگذار بزرگ نقاشیدیواری مدرن مکزیک، در ۲۹ دسامبر ۱۸۹۶ در ایالت چیئوائوا زاده شد. او در کنار دیهگو ریورا و خوزه کلمنته اوروسکو، سهگانهٔ اساطیری هنر مکزیک را شکل دادند که به «لس ترس گراندس» (سه بزرگ) مشهورند و نقاشیدیواری مکزیک را در سدهٔ بیستم به اوج رساندند.
سیکهایروس از جوانی به سیاست روی آورد و در ۱۹۱۳، تحصیلات خود را در آکادمی سن کارلوس رها کرد تا به ارتش انقلابی ونوستیانو کارانسا در مبارزه با رئیسجمهور هوئرتا بپیوندد. خدمات او مورد توجه کارانسا قرار گرفت و در ۱۹۱۹ او را برای ادامهٔ تحصیل به اروپا اعزام کرد. در پاریس با پابلو پیکاسو و نقاشی کوبیسم آشنا شد و با دیهگو ریورا (که بعدها رقیبش شد) دوستی و همراهی یافت. سپس برای مطالعهٔ نقاشیهای دیواری رنسانس به ایتالیا سفر کرد و این سفرها، تأثیر عمیقی بر شکلگیری سبک آیندهٔ او گذاشت.
در ۱۹۲۲ به مکزیک بازگشت و در جنبش احیای هنری که توسط رئیسجمهور آلوارو اوبرگون حمایت میشد، نقشی پیشرو ایفا کرد. او در تأسیس اتحادیهٔ کارگران فنی، نقاشان و مجسمهسازان فعال بود و در تدوین مانیفست آن نقش داشت که هدف آرمانگرایانهٔ هنرمندان انقلابی را چنین بیان میکرد: «هدف زیباییشناختی ما، اجتماعیکردن بیان هنری و نابودی فردگرایی بورژوایی است… اعلام میکنیم که در این لحظهٔ گذار اجتماعی از نظمی فرسوده به نظمی نوین، آفرینندگان زیبایی باید کوشش خود را برای تحقق بخشیدن به هنری که برای مردم ارزشمند باشد، به کار گیرند.» فعالیتهای سیاسی سیکهایروس بارها به زندان یا تبعید او انجامید. بین ۱۹۲۵ تا ۱۹۳۰، نقاشی را بهکلی رها کرد و به فعالیت سیاسی پرداخت و بعدها در جنگ داخلی اسپانیا نیز جنگید.
سرانجام در ۱۹۳۹، نخستین دیوارنگارهٔ کامل خود را با عنوان «پرترهٔ بورژوازی» برای مقر اتحادیهٔ برقکاران مکزیکوسیتی به پایان رساند. آغاز کند او باعث شد ریورا در پاسخ به انتقادهایش بگوید: «سیکهایروس حرف میزند؛ ریورا نقاشی میکشد!» با این حال، از آن پس آثار او شگفتانگیز بود. دیوارنگارههایش غالباً حتی از آثار ریورا و اوروسکو چشمنوازترند؛ ترکیببندی جسورانه، رنگهای چشمگیر، تلفیقی آزادانه از واقعگرایی و تخیل، و نیرویی خام عاطفی دارند. در تضاد با حس ناامیدی و پیشگویی شومی که گاه در کارهای اوروسکو دیده میشود، سیکهایروس همواره پویایی پرشور مبارزه را بیان میکرد. او همواره از نظر فنی نوآور بود؛ روی سطوح منحنی کار میکرد و از تفنگهای رنگپاش و رنگدانههای مصنوعی (اکریلیک) استفاده مینمود. آخرین اثر بزرگ او، «پلیفوروم سیکهایروس» در مکزیکوسیتی (تکمیل در ۱۹۷۱)، تالار عظیمی است که معماری، مجسمهسازی و نقاشی را یکپارچه میکند. شاخصترین ویژگی آثارش، پویایی و حرکت ترکیبی، عظمت و پُرجانی حجمگونه، و رنگهایی محدود اما در خدمت تأثیرات دراماتیک نور و سایه است.
در سالهای پایانی، سیکهایروس افتخارات فراوانی از کشور خود و دیگر نقاط جهان دریافت کرد؛ از جمله جایزهٔ صلح لنین در ۱۹۶۷ و نخستین ریاست آکادمی هنر مکزیک در ۱۹۶۸. او سرانجام در ۶ ژانویهٔ ۱۹۷۴ در کوئرناواکا درگذشت و میراثی ماندگار در هنر انقلابی و اجتماعی جهان از خود به جای گذاشت.
موزه هنرهای معاصر تهران در مجموعهٔ گنجینهٔ خود، دو اثر ارزشمند از داوید آلفارو سیکهایروس و خوزه کلمنته اوروسکو را نگهداری میکند که قدمت آنها به دههٔ ۱۹۲۰ بازمیگردد و مبارزات مردم مکزیک را به تصویر میکشند. این آثار در قالب برنامهٔ «هنر و جنگ» موزه، که به بررسی تأثیر جنگ بر شکلگیری جنبشهای هنری میپردازد، در معرض دید عموم قرار گرفتهاند و نشاندهندهٔ جایگاه ویژهٔ هنر آمریکای لاتین در گنجینهٔ این موزه هستند.